Sosyal dışlanma, bireylerin veya grupların toplum içindeki ekonomik, sosyal, kültürel ve siyasi yaşamın dışına itildiği veya dışlanmış hissettiği bir durumu ifade eder. Bu kavram, genellikle yoksulluk, işsizlik, ayrımcılık, sağlık sorunları veya diğer sosyal faktörler nedeniyle toplumsal katılımın sınırlanması veya engellenmesi durumunda kullanılır. Sosyal dışlanma, sadece ekonomik yoksunlukla ilgili bir durumu ifade etmez, aynı zamanda sosyal aidiyet, insan onur ve toplumsal kabul gibi psikososyal boyutları da içerir.
Sosyal dışlanma, bir kişinin veya bir grup insanın toplumun temel hizmetlerine, kaynaklarına, eğitim ve iş fırsatlarına, sağlık hizmetlerine veya siyasi katılıma erişiminin sınırlı olduğu bir durumu yansıtabilir. Bu, bu kişilerin veya grupların ekonomik, eğitim, kültürel ve sosyal olarak daha fazla marjinalleştirilmesine yol açabilir.
Sosyal dışlanma, ayrımcılığın, yoksulluğun, eşitsizliğin ve toplumsal dışlanmanın sonucu olabilir. Bu nedenle, toplumun daha adil ve kapsayıcı bir şekilde düzenlenmesi, sosyal dışlanmanın azaltılması için önemlidir. Bu amacı gerçekleştirmek için sosyal politika, eğitim, işgücü piyasası, sağlık hizmetleri ve toplumsal katılım gibi çeşitli alanlarda müdahaleler gerekebilir. Sosyal dışlanma ile mücadele, toplumun tüm bireylerinin insan haklarına saygı duyulduğu ve fırsat eşitliğine dayalı bir şekilde yaşamalarını teşvik etmek amacıyla yapılan önemli bir toplumsal hedefi ifade eder.
